ยื่น ภ.พ.30 ร้านอาหาร ทำยังไง ทีละขั้น ฉบับเจ้าของร้าน
คำตอบสั้น: ภ.พ.30 คือแบบที่ร้านซึ่ง จด VAT แล้ว ใช้สรุปภาษีขายลบภาษีซื้อของแต่ละเดือน ต้องยื่น ทุกเดือน แม้เดือนนั้นไม่มียอดขาย ยื่นแบบกระดาษภายใน วันที่ 15 ของเดือนถัดไป ถ้ายื่นออนไลน์ผ่าน e-Filing ได้ถึง วันที่ 23 (ตามประกาศขยายเวลาที่ใช้ถึงแบบที่ครบกำหนด 31 ม.ค. 2570) ถ้าภาษีขายมากกว่าภาษีซื้อ ร้านจ่ายส่วนต่าง ถ้าน้อยกว่า ส่วนที่เหลือยกไปใช้เดือนถัดไปหรือขอคืนได้
ร้านที่ยังไม่จด VAT ไม่ต้องยื่น ภ.พ.30 ถ้ายังไม่แน่ใจว่าร้านต้องจดหรือยัง อ่านบทความ จดทะเบียน VAT ร้านอาหาร เมื่อไหร่ต้องจด ก่อน
ภ.พ.30 ในภาษาร้าน
นึกภาพง่าย ๆ ว่ามีสองกอง
- ภาษีขาย = VAT ที่ร้านเก็บจากลูกค้าในบิลทุกใบของเดือนนั้น
- ภาษีซื้อ = VAT ที่ร้านจ่ายไปตอนซื้อของหรือจ่ายค่าบริการ ซึ่งมีใบกำกับภาษีเต็มรูประบุชื่อร้าน
ภาษีขาย − ภาษีซื้อ = ยอดที่ต้องจ่ายสรรพากร (หรือยอดที่ยกไปใช้เดือนถัดไป)
อัตรา VAT ที่ใช้ตอนนี้คือ 7% (ภาษีมูลค่าเพิ่ม 6.3% รวมภาษีท้องถิ่น) ตามพระราชกฤษฎีกา (ฉบับที่ 807) พ.ศ. 2569 ซึ่งขยายอัตรานี้ไปถึง 30 ก.ย. 2570
ขั้นตอนยื่น ภ.พ.30 ทีละขั้น
ขั้นที่ 1: ปิดยอดขายของเดือนให้ครบทุกช่องทาง
รวมยอดจากหน้าร้าน (POS) ใบกำกับภาษีเต็มรูปที่ออกให้ลูกค้าบริษัท งานจัดเลี้ยง และเดลิเวอรี ให้ครบในเดือนเดียวกัน จุดที่หลุดบ่อยคือบิลที่ถูกยกเลิกหรือคืนเงินแต่ไม่ได้ลงเหตุผล ทำให้ยอดในเครื่องไม่ตรงกับเงินจริง ถ้ายังปิดยอดรายวันไม่เป็นระบบ อ่าน ปิดยอดประจำวัน กระทบยอดเงินสด
ร้านที่ใช้แอปเดลิเวอรี: ยอดขายและค่าคอมมิชชันของแอปควรแยกกันคนละบรรทัด ยอดไหนนับเป็นยอดขายของร้านเท่าไหร่ ให้ผู้ทำบัญชียืนยันวิธีบันทึกตามสัญญาของแต่ละแอป
ขั้นที่ 2: รวบรวมใบกำกับภาษีซื้อ
ใบที่หักภาษีซื้อได้ต้องเป็น ใบกำกับภาษีเต็มรูป ที่ระบุชื่อ ที่อยู่ เลขผู้เสียภาษี และสำนักงานใหญ่หรือสาขาของร้านถูกต้อง ใบอย่างย่อหรือบิลเงินสดธรรมดาใช้หักไม่ได้
สิ่งที่ร้านอาหารควรรู้:
- ของสดจากตลาด เช่น ผัก เนื้อสัตว์ที่ยังไม่แปรรูป ได้รับยกเว้น VAT จึงไม่มีภาษีซื้อ
- ของที่มัก มีภาษีซื้อ เช่น เครื่องดื่มบรรจุขวด ของแห้งจากห้างค้าส่ง แก๊ส ค่าไฟ ค่าเช่าเครื่อง ค่าซ่อม ค่าคอมมิชชันแอปเดลิเวอรี (ถ้าแอปออกใบกำกับเต็มรูปให้)
- ภาษีซื้อบางประเภทหักไม่ได้แม้มีใบ เช่น ภาษีซื้อจากค่ารับรอง
เคล็ดลับ: ตั้งกติกาให้พนักงานที่ไปซื้อของ ขอใบกำกับภาษีเต็มรูปใส่ชื่อร้านทุกครั้ง ตั้งแต่ที่เคาน์เตอร์ ดีกว่ามาตามขอทีหลัง
ขั้นที่ 3: ทำรายงานภาษีขายและรายงานภาษีซื้อ
ร้านที่จด VAT ต้องทำรายงานภาษีขายและรายงานภาษีซื้อแยกตามเดือนภาษี (ร้านที่ขายสินค้ายังมีหน้าที่ทำรายงานสินค้าและวัตถุดิบด้วย ให้ผู้ทำบัญชียืนยันว่าร้านอยู่ในข่ายหรือไม่) ตัวเลขในรายงานคือที่มาของตัวเลขในแบบ ภ.พ.30 ถ้ารายงานไม่ตรงกับยอดขายจริง แบบที่ยื่นก็ไม่ตรงตาม
ขั้นที่ 4: คำนวณยอด
- ภาษีขาย มากกว่า ภาษีซื้อ → ชำระส่วนต่าง
- ภาษีซื้อ มากกว่า ภาษีขาย → ยกไปเป็นเครดิตเดือนถัดไป หรือขอคืนเป็นเงินสด (ขอคืนได้ภายใน 3 ปีนับแต่วันพ้นกำหนดยื่นแบบของเดือนนั้น)
ขั้นที่ 5: ยื่นและชำระผ่าน e-Filing
- ถ้ายังไม่เคยยื่นออนไลน์ สมัครใช้บริการยื่นแบบผ่านอินเทอร์เน็ตกับกรมสรรพากรก่อน
- เข้า https://efiling.rd.go.th เลือกแบบ ภ.พ.30 และเดือนภาษี
- กรอกยอดขาย ภาษีขาย ยอดซื้อ ภาษีซื้อ ตามรายงาน
- ตรวจทานแล้วยื่น ชำระเงินตามช่องทางที่ระบบให้เลือก
- เก็บหลักฐานการยื่นและการชำระไว้คู่กับรายงานของเดือนนั้น
กำหนดเวลา: แบบกระดาษ ภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป · ยื่นทางอินเทอร์เน็ต ขยายอีก 8 วัน เป็นวันที่ 23 การขยายนี้มาจากประกาศกระทรวงการคลัง เรื่อง การขยายกำหนดเวลาการยื่นแบบแสดงรายการและชำระภาษีผ่านระบบเครือข่ายอินเทอร์เน็ต (ฉบับที่ 7) ลงวันที่ 12 ม.ค. 2567 (แก้ไขโดยฉบับที่ 8 และ 9) ใช้กับแบบที่ครบกำหนดยื่นตั้งแต่ 1 ก.พ. 2567 ถึง 31 ม.ค. 2570 จึงครอบคลุมถึง ภ.พ.30 ของเดือนภาษี ธ.ค. 2569 งวดหลังจากนั้นให้เช็กประกาศใหม่ของกรมสรรพากรอีกครั้ง
เงื่อนไข: สิทธิขยายเวลาใช้เฉพาะการยื่นทางอินเทอร์เน็ต ถ้ายื่นแบบกระดาษไปก่อนแล้วค่อยยื่นออนไลน์ จะไม่ได้สิทธิ์นี้ และถ้ายื่นหลังวันที่ขยายให้ ต้องเสียเบี้ยปรับและเงินเพิ่ม
ขั้นที่ 6: เก็บเอกสาร
เก็บสำเนาใบกำกับภาษีขาย ใบกำกับภาษีซื้อ และรายงานภาษีไว้ให้ตรวจย้อนหลังได้ อย่างน้อย 5 ปีนับแต่วันที่ทำรายงาน
จุดที่ร้านอาหารพลาดบ่อย
- คิดว่าเดือนที่ปิดร้านไม่ต้องยื่น ต้องยื่นเป็นศูนย์
- ลืมรวม service charge เข้ายอดที่คิด VAT service charge ที่เก็บในบิลเป็นส่วนหนึ่งของมูลค่าที่ต้องคิด VAT
- ใบกำกับภาษีซื้อชื่อร้านผิด หรือเป็นชื่อส่วนตัวของเจ้าของ (กรณีร้านเป็นบริษัท) ใช้หักไม่ได้
- ยอด POS กับยอดในรายงานไม่ตรงกัน เพราะมีบิลค้าง บิลยกเลิก หรือบิลข้ามเที่ยงคืนที่ไปตกวันถัดไป
- ยื่นช้า มีเบี้ยปรับ และเงินเพิ่มร้อยละ 1.5 ต่อเดือนหรือเศษของเดือน
ร้านหลายสาขา: โดยปกติต้องยื่นแยกเป็นรายสถานประกอบการ (แยกทุกสาขา) เว้นแต่ยื่นคำร้องและได้รับอนุมัติให้ยื่นรวมกันแล้ว
YOD ช่วยตรงไหน
หน้า "ภาษีมูลค่าเพิ่ม (ภพ.30)" ใน YOD Account รวมภาษีขายจากยอดหน้าร้าน เอกสารขาย และใบลดหนี้ กับภาษีซื้อจากบิลค่าใช้จ่ายที่บันทึกไว้ ออกมาเป็นรายงานภาษีขายและภาษีซื้อรายใบ กด "พิมพ์แบบ ภ.พ.30" เพื่อดูตัวเลขตามช่องของแบบ หรือดาวน์โหลด Excel ไว้คีย์ใน e-Filing หรือส่งให้ผู้ทำบัญชี ร้านที่เชื่อม YOD POS อัตโนมัติ มีการ์ด "กระทบยอด POS → บัญชี" ให้ตรวจว่ายอดขายหน้าร้านเข้าบัญชีครบก่อนส่งตัวเลข
ระบบไม่ได้ยื่นแบบแทนร้าน การยื่นจริงทำบนเว็บกรมสรรพากร และตัวเลขควรให้ผู้ทำบัญชีตรวจก่อนทุกครั้ง
ดูว่าแพ็กไหนมีหน้า ภ.พ.30 ดูราคาที่หน้าราคา: https://yodaccount.com/#pricing
คำถามที่พบบ่อย
เดือนไหนไม่มียอดขายเลย ต้องยื่น ภ.พ.30 ไหม
ต้องยื่น ร้านที่จด VAT ต้องยื่นทุกเดือนไม่ว่าเดือนนั้นจะมีการขายหรือไม่ จนกว่าจะยกเลิกทะเบียน เดือนที่ไม่มียอดก็ยื่นเป็นศูนย์
ยื่นออนไลน์ได้ถึงวันที่เท่าไหร่
ปกติต้องยื่นภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป ถ้ายื่นผ่านอินเทอร์เน็ตได้ขยายเป็นวันที่ 23 ตามประกาศกระทรวงการคลัง (ฉบับที่ 7) ซึ่งใช้กับแบบที่ครบกำหนดยื่นตั้งแต่ 1 ก.พ. 2567 ถึง 31 ม.ค. 2570 คือถึง ภ.พ.30 ของเดือนภาษี ธ.ค. 2569 งวดหลังจากนั้นต้องดูว่ามีประกาศขยายต่อหรือไม่
ซื้อผัก หมู ไก่ จากตลาด เอามาหักภาษีซื้อได้ไหม
ส่วนใหญ่ไม่ได้ เพราะพืชผลและสัตว์ที่ยังไม่แปรรูปได้รับยกเว้น VAT จึงไม่มีภาษีซื้อให้หัก ส่วนของที่มี VAT ต้องมีใบกำกับภาษีเต็มรูปที่ระบุชื่อ ที่อยู่ และเลขผู้เสียภาษีของร้านจึงจะหักได้
ยื่นช้ามีค่าปรับไหม
มี ได้แก่ เบี้ยปรับ และเงินเพิ่มร้อยละ 1.5 ต่อเดือนหรือเศษของเดือนของภาษีที่ต้องชำระ ยิ่งรีบยื่นภาระยิ่งน้อย
ร้านหลายสาขายื่นแยกหรือรวม
โดยปกติต้องยื่นแยกเป็นรายสถานประกอบการ (แยกทุกสาขา) เว้นแต่ยื่นคำร้องและได้รับอนุมัติให้ยื่นรวมกันแล้ว
แหล่งอ้างอิง
- กรมสรรพากร — ระบบยื่นแบบออนไลน์ e-Filing: https://efiling.rd.go.th
- กรมสรรพากร — ข้อหารือเรื่องยื่น ภ.พ.30 หลังพ้นกำหนดขยายเวลา (เบี้ยปรับและเงินเพิ่ม): https://www.rd.go.th/66148.html
- กระทรวงการคลัง — ประกาศ เรื่อง การขยายกำหนดเวลาการยื่นแบบแสดงรายการและชำระภาษีผ่านระบบเครือข่ายอินเทอร์เน็ต (ฉบับที่ 7) ลงวันที่ 12 ม.ค. 2567 ฉบับรวมแก้ไขถึงฉบับที่ 9 (ภ.พ.30 ถึงวันที่ 23 สำหรับแบบที่ครบกำหนดถึง 31 ม.ค. 2570): https://www.rd.go.th/fileadmin/user_upload/kormor/newlaw/mofexpandfornet7A.pdf
- พระราชกฤษฎีกาว่าด้วยการลดอัตราภาษีมูลค่าเพิ่ม (ฉบับที่ 807) พ.ศ. 2569 (ราชกิจจานุเบกษา 23 ส.ค. 2569) VAT 7% ถึง 30 ก.ย. 2570: https://www.rd.go.th/fileadmin/user_upload/kormor/newlaw/dc807.pdf
- กรมสรรพากร — การยื่นแบบและชำระภาษีที่สำนักงานสรรพากรพื้นที่สาขา (ยื่นแยกรายสถานประกอบการ): https://www.rd.go.th/fileadmin/user_upload/vat/VAT15.pdf
- กรมสรรพากร — การออกใบกำกับภาษีด้วยกระดาษ (เครดิตภาษี การขอคืน 3 ปี เก็บสำเนา 5 ปี): https://www.rd.go.th/fileadmin/user_upload/vat/VAT11.pdf
- กรมสรรพากร — คำสั่ง ป.86/2542 องค์ประกอบใบกำกับภาษีเต็มรูป (ใช้ตรวจใบภาษีซื้อ): https://www.rd.go.th/3568.html
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ณ ต.ค. 2569 ไม่ใช่คำปรึกษาทางภาษีเฉพาะกรณี ก่อนยื่นจริงให้ผู้ทำบัญชีตรวจตัวเลข หรือสอบถามสรรพากรพื้นที่ (สายด่วน 1161)
